زن برزنجیر یکی از ۸۸ صورت فلکی اتحادیهٔ بینالمللی نجوم است: بخشی از آسمان که این اتحادیه مرزهایش را در سال ۱۹۳۰ کشید.
نام لاتین: Andromeda (حالت اضافی Andromedae، کوتهنوشت And).
۷۲۲ درجهٔ مربع از آسمان را میپوشاند و از نظر اندازه رتبهٔ ۱۹ در میان ۸۸ صورت فلکی است. از عرضهای ۳۷° جنوبی تا ۹۰° شمالی بهطور کامل دیده میشود؛ بخشی از آن از ۶۸° جنوبی تا ۹۰° شمالی.
بهترین زمان دیدنش شبهای دسامبر است، وقتی در پایان شفق شامگاهی در بالاترین جای خود است (محاسبهشده برای ۳۵° شمالی).
داستانش
زن برزنجیر یکی از پیکرهای کهنی است که بطلمیوس فهرست کرده است. در اسطورههای یونانی، آندرومدا دختر کفئوس شاه و کاسیوپیا ملکه است که او را بر صخرهای کنار دریا به زنجیر کشیدند تا تاوان لاف مادرش دربارهٔ زیبایی را بدهد، و پرسئوس قهرمان نجاتش داد. فهرستهای ستارهای بابلی الههای به نام آنونیتو را در این بخش از آسمان جای میدادند.
روایتشده از «دانشنامهٔ همهٔ آسمانها» (All Skies Encyclopaedia) گروه کاری نام ستارگان اتحادیهٔ بینالمللی نجوم (CC BY 4.0) و کتاب «نامهای ستارگان» (Star Names) نوشتهٔ آر. اچ. آلن (۱۸۹۹، در مالکیت عمومی).
درخشانترین ستارههایش
- رأس مسلسله · ۲٫۰۵
- جنبالمسلسله · ۲٫۰۵
- رجل مسلسله · ۲٫۲۵
- Kuda · ۳٫۲۵
- Nembus · ۳٫۵۵
- Alfarasalkamil · ۳٫۶۰
خوشهها، سحابیها و کهکشانهای درونش
- کهکشان آندرومدا (M31) · ۳٫۴
- NGC 7686 · ۵٫۶
- NGC 752 · ۵٫۷
- M32 · ۸٫۱
- M110 · ۸٫۲
همسایههایش
خورشید در زن برزنجیر
خورشید هرگز از زن برزنجیر نمیگذرد.
منابع و اعتبارها
پیکر: اتحادیهٔ بینالمللی نجوم و Sky & Telescope (CC BY 4.0)، به صورت داده از تیم Stellarium (CC BY-SA 4.0). مرزها: اتحادیهٔ بینالمللی نجوم (Delporte 1930).
- The Constellations · International Astronomical Union (IAU) (انگلیسی)
۸۸ صورت فلکی همانطور نامگذاری شدهاند که کتابهای درسی و فهرستهای ملی هر زبان مینویسند، با نام لاتین اتحادیهٔ بینالمللی نجوم در کنارش. نامها را هوش مصنوعی از فهرستهای این اتحادیه و منابع هر زبان نوشته و بررسی کرده است؛ نامی که دو منبع مستقل تأییدش نکرده باشند، جایش را به نام بینالمللی میدهد. اگر نامی نادرست است، به ما بگو.